Yargıtay CGK’dan HAGB Kararlarında Kanun Yoluna Dair Güncel İçtihat
Giriş ve Olayın Özeti
Türk hukuk sisteminde “Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması” (HAGB) kararları, özellikle usul hukuku açısından çeşitli tartışmalara ve içtihat değişikliklerine konu olmaya devam etmektedir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu (CGK) tarafından verilen 07.01.2026 tarihli ve 2025/668 E., 2026/23 K. sayılı karar, daha önce temyiz denetiminden geçerek bozulan bir dava sonrası verilen HAGB kararının hangi kanun yoluna tabi olacağı hususunda önemli bir netlik getirmiştir. Bu karar, 7499 sayılı Kanun ile Ceza Muhakemesi Kanunu’nda (CMK) yapılan değişikliklerin uygulanma biçimine dair güncel bir yol haritası sunmaktadır.
Söz konusu karara konu olayda, sanık “resmî belgede sahtecilik” suçundan yargılanmış, ilk derece mahkemesi tarafından verilen mahkûmiyet hükmü Yargıtay 11. Ceza Dairesi tarafından zincirleme suç hükümleri, ceza hesaplaması ve TCK 53. madde uygulaması yönünden bozulmuştur. Bozma kararına uyan İlk Derece Mahkemesi, bu kez sanık hakkında 21.11.2024 tarihinde HAGB kararı vermiştir. Ancak sanık müdafiinin bu karara karşı temyiz yoluna başvurması üzerine Yargıtay 11. Ceza Dairesi, 7499 sayılı Kanun ile değişik CMK’nın 231/12. maddesi uyarınca HAGB kararlarının istinaf yoluna tabi olduğunu belirterek dosyayı incelenmeksizin iade etmiştir. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise, davanın daha önce temyiz denetiminden geçmesi nedeniyle son HAGB kararının da temyizen incelenmesi gerektiği gerekçesiyle itiraz yoluna gitmiş, uyuşmazlık Ceza Genel Kurulu önüne gelmiştir.
Hukuki Değerlendirme ve Karar
Ceza Genel Kurulu’nun önüne gelen uyuşmazlık, 12.03.2024 tarihinde yürürlüğe giren ve 01.06.2024 tarihi sonrası verilen HAGB kararlarına uygulanan 7499 sayılı Kanun ile değişik CMK’nın 231/12. fıkrası ve CMK’ya eklenen geçici 6. madde hükümleri nazara alındığında, Yargıtay bozması sonrası İlk Derece Mahkemesince verilen HAGB kararının temyizen incelenmesinin mümkün olup olmadığı noktasına odaklanmıştır.
Kurul, öncelikle HAGB kurumunun hukuki niteliğine ve Anayasa Mahkemesi’nin bu konudaki iptal kararlarının ardından 7499 sayılı Kanun ile yapılan düzenlemelere değinmiştir. Yeni düzenlemelerle 01.06.2024 tarihi ve sonrasında verilen HAGB kararlarının genel olarak istinaf yoluna tabi olduğu, ancak ilk derece mahkemesi sıfatıyla bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay tarafından verilenlerde temyiz yolunun açık olduğu belirtilmiştir. CMK’ya eklenen geçici 6. madde ise, bu değişikliklerin uygulanmasına dair bir geçiş hükmü getirerek 01.06.2024 sonrası verilen kararlar bakımından yeni düzenlemenin uygulanacağını açıkça ortaya koymuştur.
Ceza Genel Kurulu, daha önce aynı konuda verdiği ve kanun yolunun temyiz olması yönündeki kararından, aşağıdaki gerekçelerle rücu etmiştir:
- Usul Kanunlarının Zaman Bakımından Uygulanması: Usul kanunlarında “derhal uygulanma” ilkesi esastır. 7499 sayılı Kanun ile CMK’ya eklenen geçici 6. madde, 01.06.2024 tarihi ve sonrasında verilen HAGB kararları bakımından yapılan değişikliğin uygulanabileceğini öngören özel bir düzenlemedir. Somut olaydaki HAGB kararı 21.11.2024 tarihinde verildiğinden, bu tarih itibarıyla yürürlükte olan ve 01.06.2024 sonrasına uygulanan CMK 231/12. fıkrası gereğince kanun yolu istinaftır.
- HAGB Kararının Niteliği: HAGB kararı, CMK’nın 223/1. maddesinde sayılan “hüküm” niteliğinde bir karar değildir. Dolayısıyla, 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi veya CMK’nın 307. maddesinin üçüncü fıkrası gibi doğrudan hükümlere ilişkin kanun yolu düzenlemeleri HAGB kararları için uygulanamaz.
- Bozma Kararının Etkisi: Yargıtay tarafından verilen bozma kararı, bozmaya konu derece mahkemesince verilen önceki tüm hüküm ve kararları ortadan kaldırır. Bu nedenle, bozma sonrası verilen yeni HAGB kararı, önceki temyiz incelemesinin bir devamı olarak değerlendirilemez.
- Yerleşik Uygulama: 7499 sayılı Kanun öncesinde de, Yargıtay bozmasından sonra verilen HAGB kararlarında kanun yolunun itiraz olduğu kabul edilmekteydi. CMK geçici 6. maddenin b, c ve d bentleri de 01.06.2024 tarihinden önceki kararlar yönünden bu önceki uygulamanın devam edeceğine işaret etmektedir.
Bu gerekçelerle, Ceza Genel Kurulu, İlk Derece Mahkemesinin 21.11.2024 tarihinde verdiği HAGB kararının temyizen incelenemeyeceğine, kararın istinaf kanun yoluna tabi olduğuna hükmetmiş ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazını oy çokluğuyla reddetmiştir.
Yorum
Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun bu kararı, HAGB kurumuna ilişkin usul hukuku tartışmalarına önemli bir açıklık getirmiştir. Özellikle 7499 sayılı Kanun ile yapılan köklü değişikliklerin ve CMK geçici 6. maddenin uygulama alanını somutlaştırması açısından büyük önem taşımaktadır. Karar, usul hukukunun temel ilkelerinden olan “derhal uygulanma ilkesi”ne sıkı sıkıya bağlı kalınarak, HAGB kararının bir “hüküm” niteliğinde olmaması nedeniyle temyiz denetimi yerine istinaf denetimine tabi tutulması gerektiğini ortaya koymuştur. Bu içtihat, yargılamaların kanun yolu bakımından doğru mecraya sevk edilmesi ve yeni kanuni düzenlemelere uyum sağlanması açısından kritik bir referans noktası olacaktır. Hukuk uygulayıcıları için, HAGB kararlarında kanun yolunun belirlenmesinde karar tarihi ve kanuni düzenlemeler arasındaki ilişkinin titizlikle değerlendirilmesi gerektiği bir kez daha vurgulanmıştır.
Karar Künyesi
- Kararı Veren Organ: Yargıtay Ceza Genel Kurulu
- Esas No: 2025/668
- Karar No: 2026/23
- Karar Tarihi: 07.01.2026
Hukuki süreçleriniz hakkında profesyonel destek almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
