Haksız Mal Edinme Suçunda Yargıtay Ceza Genel Kurulu Kararı

Giriş ve Olayın Özeti

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, kamu görevlilerinin mal varlığı beyanları ve haksız mal edinme suçlarıyla ilgili önemli bir karara imza attı. 2025/397 E., 2026/1 K. sayılı bu kararda, bir kamu görevlisinin mal varlığındaki kaynağı tespit edilemeyen artışlar ve mal beyanı yükümlülüklerini ihlal etmesi sonucunda “haksız mal edinme” suçundan mahkûmiyetine hükmedildi. İzmir Cumhuriyet Başsavcı Vekili olarak görev yaptığı dönemde, 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu’nun ilgili maddeleri uyarınca yargılanan sanık, 2 yıl 11 ay hapis ve 33.333 TL adli para cezası ile cezalandırılırken, haksız edinilen taşınmazlarının da zoralımına karar verildi. Bu karar, kamu görevlilerinin şeffaflık ve dürüstlük ilkelerine uygun davranmalarının hukuki zeminde ne denli önemli olduğunu bir kez daha ortaya koymuştur.

Hukuki Değerlendirme ve Karar

İlk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan Yargıtay 7. Ceza Dairesi’nin kararı, sanık müdafii ve malen sorumlu vekili tarafından temyiz edildi. Ceza Genel Kurulu, yapılan incelemede, sanığın 01.01.2015-31.12.2019 tarihleri arasındaki dönemde ailevi gelirleri ile asgari giderlerine nazaran mal varlığında 8.139.218,64 TL’lik bir artış tespit edildiğini ve bu artışın kaynağının açıklanamadığını belirtti. Bu miktarın, ailenin tasarruf edebileceği miktarın on katından fazla olduğu bilirkişi raporlarıyla sabitlenmiştir.

Kararda öne çıkan diğer önemli hususlar şunlardır:

• Sanık ve malen sorumlu tarafından edinilen yedi adet taşınmaz ile iki adet otomobilin genel mal beyanında bildirilmesine rağmen yasal sürelere uyulmaması.
• Genel mal beyanına konu dört adet taşınmaz ile iki adet taşıtın gerçek değerinin altında beyan edilmesi.
• Malen sorumluya ait banka hesabındaki 269.146,74 TL ile çocuğuna ait taşıtın genel mal beyanında hiç bildirilmemesi.
• Yüksek tutarlı satın alma işlemlerinde ispat niteliği taşıyan banka aracılığı yerine nakit ödeme yolunun tercih edilmesi.
• Sanık ve malen sorumluya veraset yoluyla intikal eden taşınmazlar dışında kalan menkul veya nakit değerin intikal ettiğine dair kanıtlayıcı bilgi veya belgenin dosyaya sunulmaması.
• Sanığın kaynağını açıklayamadığı taşınmazların evlilik birliği içerisinde salt eşinin adına kayıtlı olmasının, malen sorumluyu iyiniyetli üçüncü kişi konumuna getirmeyeceğinin kabul edilmesi.

Tüm bu deliller ışığında, Ceza Genel Kurulu, sanığın haksız mal edinme eylemini işlediği yönündeki vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandığını, eylemin doğru nitelendirildiğini ve Kanun’da öngörülen suç tipine uyduğunu belirterek Yargıtay 7. Ceza Dairesi’nin mahkûmiyet hükmünün onanmasına oy çokluğuyla karar vermiştir. Karşı oy kullanan üyelerin; zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiği ve konusunda uzman emlakçı, hukukçu ve Sayıştay denetçisinden oluşan heyetten rapor alınması gerektiği yönündeki görüşleri ise çoğunluk tarafından kabul görmemiştir.

Yorum

Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun bu kararı, Türkiye’de rüşvet ve yolsuzlukla mücadele, kamu görevlilerinde şeffaflık ve mal beyanı yükümlülüklerinin ciddiyeti açısından önemli bir emsal teşkil etmektedir. Karar, özellikle şu noktaların altını çizmektedir:

• Mal Beyanı Yükümlülüğünün Önemi: Kamu görevlilerinin mal varlığı beyanlarını zamanında, eksiksiz ve gerçeğe uygun yapmasının kanuni bir zorunluluk olduğu, aksi takdirde ciddi yaptırımlarla karşılaşılabileceği net bir şekilde vurgulanmıştır.
• Kaynak Açıklama Yükümlülüğü: Mal varlığında meydana gelen orantısız artışların kaynağının somut delillerle açıklanması gerektiği, aksi takdirde bunun haksız mal edinme suçuna delil teşkil edeceği kabul edilmiştir.
• Eş Adına Kayıtlı Malların Durumu: Evlilik birliği içinde eş adına kaydedilen mal varlıklarının, haksız edinilen mal varlığının gizlenmesi amacıyla yapıldığı durumlarda eşi iyiniyetli üçüncü kişi konumuna getirmeyeceği belirtilmiştir. Bu durum, kamu görevlilerinin mal varlığını gizleme girişimlerine karşı önemli bir engel oluşturmaktadır.
• Nakit İşlemlerin Riskleri: Yüksek tutarlı işlemlerin banka aracılığıyla değil, nakit olarak yapılması, kaynağın ispatı noktasında ciddi şüpheler oluşturmakta ve yargı makamlarınca olumsuz bir değerlendirme sebebi olarak görülmektedir.

Bu karar, kamu görevlilerinin mal varlığı hareketlerini yakından takip etmeleri, mal beyanlarını titizlikle hazırlamaları ve şüpheli durumlar yaratacak işlemlerden kaçınmaları gerektiğini bir kez daha hatırlatmaktadır. Hukuk Büromuz olarak, müvekkillerimize yolsuzlukla mücadele hukuku, ceza hukuku ve uyum programları konularında kapsamlı danışmanlık hizmetleri sunmaktayız.

Karar Künyesi

• Yargıtay Dairesi: Ceza Genel Kurulu
• Esas No: 2025/397
• Karar No: 2026/1
• Karar Tarihi: 07.01.2026
• Mahkemesi: Yargıtay 7. Ceza Dairesi (İlk Derece Mahkemesi Sıfatıyla)
• Suç: Haksız Mal Edinme
• İlgili Kanun Maddeleri: 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu’nun 13/1, 14, 15. maddeleri, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 62…/1-2-3-5, 53/1-a maddeleri

Hukuki süreçleriniz hakkında profesyonel destek almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.