Anayasa Mahkemesi”nden Sporcu Vergisi Kararı: Mahsup Hakkı Korundu

Giriş ve Olayın Özeti

Türkyılmaz Hukuk Bürosu olarak, vergi hukukunda ve Anayasa Mahkemesi içtihatlarındaki güncel gelişmeleri müvekkillerimizle ve kamuoyuyla paylaşmayı sürdürüyoruz. Son olarak, sporcuların ücret gelirleri üzerinden kesilen vergilerin tevkifat yapmakla sorumlu olanlarca vergi dairesine ödenmemesi durumunda, bu ödenmeyen vergilerin sporcular tarafından verilen yıllık gelir vergisi beyannamesi üzerinden hesaplanan vergilerden mahsup edilememesini öngören kurala ilişkin önemli bir Anayasa Mahkemesi kararı yayımlandı.

Antalya 1. Vergi Mahkemesi”nin başvurusu üzerine ele alınan bu konuda, itiraz konusu kuralın sporcuların mülkiyet hakkına ölçüsüz bir müdahale oluşturduğu ve farklı spor kulüpleriyle sözleşmesi olan sporcular arasında eşitsizliğe yol açtığı gerekçeleriyle Anayasa”ya aykırı olduğu ileri sürülmüştü. Bu durum, sporcuların vergi sorumluluğu ve tahsilat mekanizmalarının işleyişi açısından ciddi mağduriyetlere yol açma potansiyeli taşıyordu.

Hukuki Değerlendirme ve Karar

Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkının Anayasa”nın 35. maddesi ile güvence altına alındığını ve ekonomik değer ifade eden her türlü mal varlığı hakkını kapsadığını hatırlatmıştır. Vergilendirmenin mülkiyet hakkına yönelik bir sınırlama teşkil ettiğinde kuşku bulunmadığını belirten Mahkeme, vergi ve benzeri yükümlülüklerin devletin mülkiyetin kamu yararına kullanımını kontrol etme yetkisi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini ifade etmiştir.

İtiraz konusu kuralın “kanunilik” şartını sağladığı ve verginin tahsilini güvence altına alarak kamu hizmetleri için mali kaynak temini yönünden “meşru bir amaca” yönelik olduğu tespiti yapılmıştır. Ancak, Anayasa”nın 13. maddesinde güvence altına alınan ölçülülük ilkesinin alt ilkeleri olan elverişlilik, gereklilik ve orantılılık yönünden inceleme yapılmıştır. Kuralın verginin tahsilini hızlandırma açısından “elverişli” ve kanun koyucunun takdir yetkisi kapsamında “gerekli” olduğu kabul edilmiştir.

Ancak Anayasa Mahkemesi, “orantılılık” ilkesi kapsamında önemli bir tespitte bulunmuştur. Ücretlerden kaynağında kesilen vergilerin ödenmesinden doğal olarak vergi sorumlularının yükümlü olduğu ve vergi mükelleflerinin (sporcuların) bu aşamada herhangi bir tasarruf yetkisinin bulunmadığı vurgulanmıştır. Ayrıca, kesilen vergilerin vergi sorumlusu tarafından ödenmemesi durumunda 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uyarınca borcun sorumlulardan cebren tahsilinin mümkün olduğu belirtilmiştir. Bu değerlendirmeler ışığında, kaynağında kesilen vergilerin vergi sorumluları tarafından ödenmemesi durumunda vergi mükellefi olan sporcudan tahsil edilmesine imkân tanıyan kuralın kişilere “aşırı bir külfet yüklediği” ve dolayısıyla “orantılılık ilkesine aykırı” olduğu sonucuna varılmıştır. Bu gerekçelerle, Anayasa Mahkemesi itiraz konusu kuralın Anayasa”ya aykırı olduğuna ve iptaline oybirliğiyle karar vermiştir.

Yorum

Anayasa Mahkemesi”nin bu kararı, vergi mükelleflerinin haklarını koruma adına önemli bir kilometre taşıdır. Karar, mükelleflerin, kendilerinden kesilerek devlete ödenmesi gereken vergilerin, kesintiyi yapan vergi sorumlusu tarafından ödenmemesi halinde ortaya çıkan mağduriyetini gidermiştir. Sporcuların, gelirlerinden yasal olarak kesilen ancak tevkifat sorumlusu tarafından ödenmeyen vergiler nedeniyle çifte bir külfetle karşılaşmasının önüne geçilmiştir. Bu durum, mülkiyet hakkının kapsamını genişletmekle kalmayıp, vergi hukukundaki hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerinin güçlenmesine de katkı sağlamaktadır.

Karar, vergi sorumlularının yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda, bu sorumluluğun orantısız bir şekilde mükellefe yüklenemeyeceğini açıkça ortaya koymuştur. Vergi idaresinin, alacağını doğrudan vergi sorumlusundan tahsil etme yolları varken, mükellefi tekrar ödemeye zorlamasının ölçüsüz bir müdahale olduğu Anayasa Mahkemesi tarafından teyit edilmiştir. Türkyılmaz Hukuk Bürosu olarak, müvekkillerimizin haklarını koruma ve bu türden hukuki gelişmelerden en iyi şekilde faydalanmalarını sağlama konusundaki kararlılığımızı sürdürmekteyiz. Bu karar, özellikle spor hukuku ve vergi hukuku alanında faaliyet gösteren tüm paydaşlar için emsal teşkil edecek niteliktedir.

Karar Künyesi

• Esas Sayısı: 2025/219
• Karar Sayısı: 2026/43
• Karar Tarihi: 12/2/2026
• Resmi Gazete Tarih – Sayı: 3/6/2026 – 33269
• İtiraz Yoluyla Başvuran: Antalya 1. Vergi Mahkemesi
• İtirazın Konusu: 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’na 4/6/2008 tarihli ve 5766 sayılı Kanun’un 8. maddesiyle eklenen geçici 72. maddenin 5/12/2019 tarihli ve 7194 sayılı Kanun’un 21. maddesiyle değiştirilen (2) numaralı fıkrasının üçüncü cümlesinde yer alan “…tevkifat yapmakla sorumlu olanlarca vergi dairesine ödenmiş olması şartıyla,…” ibaresinin Anayasa’nın 2., 5., 10. ve 35. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptali talebi.
• Karar: İtiraz konusu ibarenin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

Hukuki süreçleriniz hakkında profesyonel destek almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.