İki Mahkeme de Görevli Olduğunu Söylerse Ne Olur?
İdare mahkemesi adli yargıya gidin derken, asliye hukuk mahkemesi de ben görevliyim derse, bu çelişkili durumda ne yapılmalı? Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bu soruyu cevapladı.
Olayın Özeti
Kasko sigortalı bir araç, idarenin yol bakım çalışması sırasında yola mıcır dökmesi ve gerekli işaretlemeyi yapmaması nedeniyle kaza yaparak hasar gördü. Sigorta şirketi, sigortalısına ödediği tazminatı idareden rücuen talep etti. Ancak dava, önce İdare Mahkemesi’ne açıldı; bu mahkeme kendisini görevsiz görüp dosyayı adli yargıya gönderdi.
Ardından Asliye Hukuk Mahkemesi davayı kısmen kabul ederek, KTK 110. madde uyarınca kendisinin görevli olduğunu belirtti. Davalı idarenin temyizi üzerine Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, zararın hizmet kusurundan kaynaklandığını, idari yargının görevli olduğunu, iki yargı kolu arasındaki bu çelişkinin Uyuşmazlık Mahkemesi Kanunu’nun 19. maddesi gereğince çözülmesi gerektiğini belirterek kararı bozdu. Yerel mahkeme buna direndi.
Yargıtay Ne Dedi
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, idarenin yol bakım çalışmasında mıcır dökülmesi ve işaretleme yapılmaması eyleminin, kamu hizmetinin kötü işletilmesi niteliğinde bir hizmet kusuru olduğunu belirledi. Karayolları Trafik Kanunu’nun 110. maddesinin, motorlu araçların işletilmesinden kaynaklanan sorumlulukları düzenlediğini, idarenin genel hizmet kusurundan doğan sorumluluklarını kapsamadığını, dolayısıyla bu tür davaların İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 2. maddesi uyarınca idari yargıda tam yargı davası olarak görülmesi gerektiğini teyit etti.
Ancak somut olayda İdare Mahkemesi zaten kendisini görevsiz görmüş, Asliye Hukuk Mahkemesi de görevli olduğunu savunarak bu duruma direnmişti; bu çelişkili durum karşısında Kurul, 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesi gereğince meselenin Uyuşmazlık Mahkemesi’ne götürülmesi gerektiğini belirterek, direnme kararının bozulmasına karar verdi.
Bu Karar Sizin İçin Ne Anlama Geliyor
Belediye veya diğer bir kamu kurumuna karşı açtığınız bir tazminat davasında, önce idare mahkemesinden burada görevli değiliz cevabı alıp adli yargıya gittiğinizde, adli yargı mahkemesi davayı kabul edip esastan karar verse bile, bu durum meselenin kesin olarak çözüldüğü anlamına gelmiyor; üst mahkeme, hizmet kusuru niteliğindeki bir zararda idari yargının görevli olduğuna karar verip, iki mahkeme arasındaki bu çelişkiyi Uyuşmazlık Mahkemesi’ne havale edebiliyor.
Böyle bir mahkeme dolaşması yaşamamak için, dava açmadan önce zararınızın niteliğinin (hizmet kusuru mu, araç işletme sorumluluğu mu) doğru tespit edilmesi, sürecinizi önemli ölçüde kısaltır.
Adli Yargının Kabulü Meseleyi Kapatmıyor
Asliye hukuk mahkemesi davayı esastan görüp karar verse bile, üst mahkeme yine de idari yargının görevli olduğuna hükmedebiliyor.
Mıcır Dökme de Hizmet Kusuru Sayılıyor
Yol bakım çalışması sırasındaki işaretleme eksikliği, çukur gibi diğer bakım kusurlarıyla aynı kategoride (hizmet kusuru) değerlendiriliyor.
Baştan Doğru Yargı Yolu Zaman Kazandırıyor
Zararın niteliğinin dava açılmadan önce doğru tespit edilmesi, yıllar süren mahkeme dolaşmalarının önüne geçebiliyor.
Karar Künyesi
| Daire | Esas No | Karar No | Tarih | Konu |
|---|---|---|---|---|
| Yargıtay Hukuk Genel Kurulu | 2018/99 E. | 2021/1421 K. | 16.11.2021 | İdare mahkemesi ile adli yargı arasındaki çelişkili görev kararlarının Uyuşmazlık Mahkemesi’nce çözülmesi gerekliliği |
Kamu Kurumuna Karşı Tazminat Davanızda Yargı Yolu Sürecini Baştan Doğru Kurgulayın
Yıllar süren mahkeme dolaşmalarını önlemek için doğru başlangıç kritik önem taşır. Türkyılmaz Hukuk Bürosu olarak idare ve tazminat hukuku davalarınızda yanınızdayız.
WhatsApp’tan yazınHemen İletişime GeçinSIKÇA SORULAN SORULAR
-
Belediyenin yol bakımındaki ihmali yüzünden kaza yaparsam hangi mahkemeye dava açmalıyım?
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’na göre bu tür hizmet kusuru davaları kural olarak idari yargıda görülür, ancak KTK madde 110 kamu araçlarının sebep olduğu bazı zararları adli yargıya bırakır; somut olayın niteliği belirleyicidir.
-
Yola mıcır dökülüp işaretleme yapılmaması neden hizmet kusuru sayıldı?
Kurul, idarenin kamu hizmetini (yol bakımını) kötü işlemesini hizmet kusuru olarak nitelendirmiş ve bu nedenle davayı idarenin sorumluluğu kapsamında değerlendirmiştir.
-
Yanlış mahkemede dava açarsam ne olur?
Yargı yolu kamu düzenine ilişkin bir dava şartı olduğundan mahkeme bunu kendiliğinden gözetir; yanlış yargı kolunda açılan dava görevsizlik kararıyla sonuçlanır ve zaman kaybına yol açar.

