Usulsüz Verilen Kesin Süre Davanızın Reddine Gerekçe Olabilir mi?

Mahkeme size bir bilirkişi ücretini yatırmanız için kesin süre verdi, siz de bu süreyi kaçırdınız diye davanız mı reddedildi? Hukuk Genel Kurulu’nun bir kararı, her kesin sürenin geçerli sayılmayabileceğini gösteriyor.

Olayın Özeti

Bir şirket, doğalgaz bağlatmak için yaptığı ödemenin hukuki dayanağı olmadığını ileri sürerek alacak davası açtı. Yerel mahkeme, davacının bilirkişi ücretini kendisine verilen kesin süre içinde yatırmadığı gerekçesiyle iddiasını kanıtlayamadığına ve davanın reddine karar verdi. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, gecikmeli de olsa yapılan ödemenin yargılamayı uzatmadığını belirterek kararı bozdu, ancak yerel mahkeme bu bozmaya direndi ve dosya Hukuk Genel Kurulu’na taşındı.

Hukuk Genel Kurulu Ne Dedi

Hukuk Genel Kurulu, önce gider avansı (dava şartı) ile delil avansı (delilden vazgeçme sonucu doğuran) kavramları arasındaki farkı açıkladı ve somut olaydaki bilirkişi masrafının delil avansı niteliğinde olduğunu belirtti. Ardından, bir kesin sürenin hukuki sonuç doğurabilmesi için taşıması gereken üç şartı sıraladı: yapılması gereken işlerin ve ücretin açıkça belirtilmesi, tanınan sürenin yeterli olması, ve kesin süreye uyulmamasının doğuracağı sonucun açıkça ihtar edilmesi.

Kurul, yerel mahkemenin verdiği ara kararı incelediğinde, bilirkişi incelemesinin konusunun, heyetteki kişi sayısının ve her bilirkişiye ödenecek ücretin ayrı ayrı açıklanmadığını, üstelik kesin süreye uyulmamasının sonucu olarak yanlış bir şekilde davanın reddinden bahsedildiğini tespit etti (doğrusu, o delile dayanmaktan vazgeçilmiş sayılmasıydı). Bu eksiklikler nedeniyle, verilen kesin sürenin usulüne uygun olmadığına ve hukuki sonuç doğurmayacağına karar vererek direnme kararını bozdu.

Bu Karar Sizin İçin Ne Anlama Geliyor

Mahkemeden bir bilirkişi ücreti veya benzeri bir masraf için kesin süre aldıysanız ve bu süreyi kaçırdığınız için davanız reddedildiyse, önce size verilen sürenin gerçekten usulüne uygun olup olmadığını kontrol etmeniz gerekiyor. Hangi işin yapılacağı, ne kadar ücret gerektiği ve süreye uyulmamasının tam olarak ne sonuç doğuracağı açıkça belirtilmemişse, bu kesin süre geçersiz sayılabilir ve davanızın reddedilmesi hukuka aykırı olabilir. Böyle bir durumla karşılaşırsanız, size verilen ara kararı avukatınızla birlikte dikkatle incelemeniz önemli.

Kesin Süre ve Delil Avansı Kuralları Nelerdir?

Hâkim, verdiği sürenin kesin olduğuna karar verebilir. Bu durumda kesin süreye konu işlemi hiçbir duraksamaya yer vermeyecek şekilde açıklamalı ve süreye uyulmamasının hukuki sonuçlarını tutanağa geçirerek ihtar etmelidir (HMK m.94). Kesin süre içinde yapılması gereken işlemi yapmayan tarafın o işlemi yapma hakkı ortadan kalkar.

Delil avansında ise her taraf ikamesini istediği delil için mahkemece belirlenen avansı verilen kesin süre içinde yatırmak zorundadır. Bir taraf yatırmazsa diğer taraf yatırabilir, aksi hâlde delilin ikamesinden vazgeçilmiş sayılır (m.324). Yani süreye uyulmaması davanın reddi değil, o delilden vazgeçme sonucunu doğurur.

Elde olmayan sebeplerle kesin süre içinde işlem yapamayan kişi eski hâle getirme talebinde bulunabilir (m.95). Süre verildiğinde ara kararı dikkatle okuyup işin, ücretin ve sonucun açıkça yazılıp yazılmadığını kontrol etmeniz bu yüzden önemlidir.

Karar Künyesi

SIKÇA SORULAN SORULAR

İLGİLİ YAZILAR