Bir Kaza Kurbanının Kendi Riskli Davranışı Varsa Şirket Kusursuz Sorumluluktan Yine de Sorumlu Mudur?
Bir kaza kurbanı, kendi riskli davranışı yüzünden hayatını kaybettiyse, olay yerinden sorumlu bir şirketin yine de kusursuz sorumluluk ilkesi gereğince tazminat ödemek zorunda olup olmadığını merak edebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi’nin bu kararı, bu sorumluluğun nerede sona erdiğini gösteriyor.
Olayın Özeti
Bir kişi, atık malzeme toplarken bir elektrik direğinden bakır iletken kesmeye çalışmış ve elektrik akımına kapılarak hayatını kaybetmiştir. Yakınları, direği işleten elektrik dağıtım şirketinin kusursuz sorumluluk ilkesi gereğince sorumlu olduğunu ileri sürerek tazminat davası açmıştır. Mahkeme, bilirkişi raporuna dayanarak direğin teknik şartnamelere uygun olduğunu, üzerinde okunaklı bir tehlike uyarısı bulunduğunu ve olayla direğin durumu arasında bir illiyet bağı olmadığını tespit ederek davayı reddetmiştir.
Anayasa Mahkemesi’nin Değerlendirmesi
Anayasa Mahkemesi, başvurucuların devlete doğrudan atfedilecek bir kusur veya önceden bilinen somut bir yaşam tehdidi iddiasında bulunmadığını tespit etmiştir. Olayın, kişinin öngörülemez davranışı sonucunda gerçekleştiğini, yetkililerin bu özel durumda riski önceden bilmelerinin mümkün olmadığını belirtmiştir. Mahkeme, yargılama sürecinde keşif yapıldığını, bilirkişi raporu alındığını, tanıkların dinlendiğini ve başvurucuların davaya etkili şekilde katıldığını tespit ederek, yargılamanın derinlikli ve özenli yürütüldüğüne ve yaşam hakkının usul yükümlülüğünün ihlal edilmediğine karar vermiştir.
Bu Karar Ne Anlama Geliyor?
Bir kaza kurbanının kendi öngörülemez ve riskli davranışı olayın tek sebebiyse, olay yerinden sorumlu bir kurum veya şirket, gerekli tüm teknik ve güvenlik önlemlerini almışsa kusursuz sorumluluk ilkesi gereğince yine de sorumlu tutulmayabilir. Ancak bu sonuca ulaşılabilmesi için mahkemenin, iddia edilen tüm delilleri gerçekten derinlemesine incelemiş olması şarttır.
Öngörülemez Davranış Sorumluluğu Sınırlar
Bir kişinin kendi öngörülemez ve riskli davranışı sonucunda meydana gelen bir kazada, gerekli önlemleri almış bir kurum her zaman sorumlu tutulamaz.
Gerekli Önlemler Alınmış Olmalıdır
Kusursuz sorumluluktan kaçınabilmek için, ilgili kurumun teknik şartnamelere uygun hareket etmiş ve uyarı levhaları gibi önlemleri almış olması gerekir.
Derinlikli Bir Yargılama Şarttır
Yaşam hakkının usul güvencesinin sağlanmış sayılması için, mahkemenin keşif, bilirkişi incelemesi ve tanık dinleme gibi tüm araştırmaları eksiksiz yapmış olması gerekir.
Karar Künyesi
| Daire | Esas No | Karar No | Tarih | Konu |
|---|---|---|---|---|
| Anayasa Mahkemesi | 2013/5860 | Bireysel Başvuru | 01.12.2015 | Kaza kurbanının öngörülemez davranışı nedeniyle kusursuz sorumluluk ilkesinin sınırlanması |
Bir Kaza Sonrası Kusursuz Sorumluluk Davanızı Mı Değerlendiriyorsunuz?
Durumunuzu birlikte değerlendirelim.
WhatsApp’tan yazınHemen İletişime GeçinSIKÇA SORULAN SORULAR
-
Perihan Uçar ve Diğerleri kararı nedir?
Anayasa Mahkemesi’nin 2013/5860 başvuru numaralı kararıdır. Bir elektrik direğine çıkan kişinin vefatı sonrası açılan tazminat davasının reddedilmesini, yaşam hakkı bağlamında değerlendiren emsal bir karardır.
-
Elektrik çarpması sonucu ölümlerde dağıtım şirketi ne zaman sorumlu tutulmaz?
Şirket tüm teknik şartnamelere ve güvenlik önlemlerine uyduysa, uyarı levhaları görünürse ve olay kişinin tamamen kendi öngörülemez kusurundan kaynaklandıysa şirket sorumlu tutulmayabilir.
-
Yaşam hakkı kapsamında devletin pozitif yükümlülüğü nedir?
Devletin, bireylerin yaşamını tehlikeye atan durumlara karşı etkili bir yargısal sistem kurması ve olayları titizlikle incelemesi yükümlülüğüdür.
-
Kusursuz sorumluluk ilkesi her vefat olayında tazminat gerektirir mi?
Hayır. AYM kararına göre, kişinin öngörülemez ve riskli davranışı illiyet bağını kesebilir. Her türlü tehlikeye karşı mutlak koruma sağlama yükümlülüğü devlete aşırı yük oluşturamaz.
