Polis Açıkta Görünen Eşyaya Arama Kararı Olmadan El Koyabilir mi?

Aracınızın bagajında açıkta duran bir eşyaya polisin yazılı arama kararı olmadan el koyduğunu ve bunun hukuka aykırı olduğunu düşünebilirsiniz. Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun bir kararı, gözle görülen eşyanın neden aramanın konusu sayılmadığını ve bu delilin nasıl değerlendirildiğini gösteriyor.

Olayın Özeti

Kolluğa, park halindeki bir araçta kaçak alkollü içki satıldığına dair ihbar yapılmıştır. İhbar üzerine adrese giden görevliler, aracın bagajında üstü açık bir kutu içinde içki şişelerini gözle görülür şekilde tespit etmiştir. Cumhuriyet savcısının sözlü talimatı ve daha önce alınmış bir önleme araması kararına dayanılarak yapılan işlemde toplam 32 şişe kaçak içki ele geçirilmiştir.

İlk derece mahkemesi sanığı kaçak eşyayı ticari amaçla bulundurmaktan mahkûm etmiştir. Bölge adliye mahkemesi ise suç ihbarı üzerine önleme araması kararına dayanılarak adli arama yapılamayacağını, delilin hukuka aykırı olduğunu belirterek beraat kararı vermiştir. Yargıtay 7. Ceza Dairesi bu kararı bozmuş, bölge adliye mahkemesi direnince dosya Ceza Genel Kurulu’na gelmiştir.

Yargıtayın Değerlendirmesi

Ceza Genel Kurulu, uyuşmazlığın suça konu eşyanın hukuka uygun yöntemle elde edilip edilmediği noktasında toplandığını belirtmiştir. Anayasa’nın ilgili hükümleri ile CMK ve Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’ndaki düzenlemeleri değerlendiren Kurul, adli arama ile önleme araması arasındaki farka dikkat çekmiştir.

Kurula göre arama, gizli olanı ortaya çıkarmak için yapılan bir faaliyettir. Bu nedenle gözle görülen veya açıkta bırakılan şeyler aramanın konusu olamaz; bu durumda ortada bir arama bulunmadığından arama için öngörülen yasal şartların yerine getirilmesi de gerekmez. Somut olayda şişeler bagajda açıkta ve görünür durumdaydı.

Bu gerekçelerle Kurul, eşyanın hukuka uygun yöntemle elde edildiğine hükmederek direnme kararını bozmuştur. Kararda karşı oy da bulunmaktadır; karşı oydaki üyeler, suç şüphesi oluştuğunda CMK m.119 uyarınca yazılı arama kararı alınması gerektiğini ve sözlü talimatla yapılan işlemin hukuka aykırı olduğunu savunmuştur.

Bu Karar Ne Anlama Geliyor?

Bu karar, polisin gözle açıkça görebildiği bir eşyaya el koymasının, sırf yazılı arama kararı bulunmadığı için hukuka aykırı sayılmayabileceğini gösteriyor. Aracınızda veya iş yerinizde açıkta duran bir şey, arama yapılmadan tespit edilmiş kabul edilebilir.

Buna karşılık kapalı bir çantanın, torpido gözünün veya gizli bir bölmenin açılması arama niteliğindedir ve kanundaki şartlara tabidir. Savunmanızda, eşyanın gerçekten açıkta görülüp görülmediğini tutanaklar ve tanık beyanları üzerinden ayrıntılı biçimde sorgulamanız bu yüzden sonucu doğrudan etkileyebilir.

Karar Künyesi

Sıkça Sorulan Sorular

İLGİLİ YAZILAR