Yargıtay’dan Gizli Soruşturmacı Kararı: Hukuka Aykırı Delil Nedeniyle Bozma

Türk hukuk sisteminin temel taşlarından biri olan adil yargılanma hakkı, delillerin hukuka uygun yollarla elde edilmesi ilkesine sıkı sıkıya bağlıdır. Bu bağlamda, Yargıtay 10. Ceza Dairesi’nin yakın tarihli bir kararı, “gizli soruşturmacı” müessesesinin uygulanma sınırlarını ve hukuka aykırı delillerin hükme esas alınamayacağı ilkesini bir kez daha vurgulamıştır. Türkyılmaz Hukuk Bürosu olarak, bu önemli kararı ve ceza hukuku pratikleri üzerindeki etkilerini sizler için değerlendirdik.

Giriş ve Olayın Özeti

Karara konu olan olayda, Ağır Ceza Mahkemesi tarafından “uyuşturucu madde ticareti yapma” suçundan mahkûmiyet kararı verilen bir sanık hakkında temyiz başvurusu yapılmıştır. Yargıtay önündeki uyuşmazlık, esasen sanık aleyhine elde edilen delillerin hukuka uygun olup olmadığı noktasında yoğunlaşmıştır. Güven alımı tutanağına göre, kolluk görevlileri olay öncesinde sanığın kimliğini, kullandığı telefon hattını ve uyuşturucu madde satma yöntemini bilmekteydi. Bu bilgi üzerine gizli soruşturmacılar, sanıkla telefon irtibatı kurarak buluşma sağlamış ve sanıktan eroin satın almışlardır.

Hukuki Değerlendirme ve Karar

Yargıtay 10. Ceza Dairesi, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (CMK) “Gizli soruşturmacı görevlendirilmesi” başlıklı 139/1. maddesini esas alarak bir değerlendirme yapmıştır. İlgili maddeye göre, gizli soruşturmacı görevlendirilmesi için “soruşturma konusu suçun işlendiği hususunda somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebeplerinin bulunması ve başka surette delil elde edilememesi hâlinde” kamu görevlileri görevlendirilebilir ve bu karar hâkim tarafından verilir.

Yargıtay, somut olayda kolluk görevlilerinin sanığı genel soruşturma usulleriyle veya CMK’da yazılı diğer koruma tedbirlerine başvurarak delil elde etmelerinin mümkün olduğuna dikkat çekmiştir. Oysa gizli soruşturmacı görevlendirilmesi, genellikle şüphelisi belli olmayan suçların tespiti ve delil toplanması için öngörülmüş istisnai bir tedbirdir. Kararda, gizli soruşturmacıların sadece pasif davranışlarla suç teşkil eden fiilleri izleyip tespit etmek yerine, sanığı arayıp buluşma sağlayarak ve uyuşturucu madde isteyerek sanığın iradesi üzerinde etkili olduğu ve onu suça teşvik ettiği belirtilmiştir. Sanığın suç teşkil eden bir eylem hazırlığında olmadığı aşamada, bu şekilde delil elde edilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.

Anayasa’nın 38/6. maddesi ve CMK’nın 206/2-(a) maddesi uyarınca hukuka aykırı delillerin hükme esas alınamayacağı açıkça düzenlenmiştir. Yargıtay, bu nedenle yerel mahkemenin sanığın mahkûmiyetine karar vermesini hukuka aykırı bularak, sanığın beraati yönünde hüküm kurulması gerektiğine işaret etmiş ve yerel mahkeme kararını oy birliğiyle BOZMUŞTUR.

Yorum

Bu karar, ceza yargılamasında “hukuka aykırı delil” kavramının önemini bir kez daha ortaya koymaktadır. Özellikle uyuşturucu madde ticareti gibi ciddi suçlarda delil elde etme yöntemleri titizlikle incelenmeli ve kanunun çizdiği sınırlar içerisinde kalınmalıdır. Yargıtay’ın bu içtihadı, gizli soruşturmacı müessesesinin ancak son çare olarak ve kanunda belirtilen koşullar altında kullanılabileceğini, suça teşvik edici davranışların hukuka aykırı delil sonucunu doğuracağını net bir şekilde belirtmiştir. Adli kolluk birimlerinin delil toplarken izlemesi gereken usullere ilişkin önemli bir yol gösterici niteliğindeki bu karar, adil yargılanma ve hukukun üstünlüğü ilkelerinin güvencesi açısından büyük değer taşımaktadır. Türkyılmaz Hukuk Bürosu olarak, müvekkillerimizin hukuka uygun delillerle yargılanma haklarını savunmakta ve her aşamada titiz bir hukuki inceleme sunmaktayız.

Karar Künyesi

• Mahkemesi: Ağır Ceza Mahkemesi
• Sayı: 2012/214 E., 2015/30 K.
• Suç: Uyuşturucu madde ticareti yapma
• Hüküm: Mahkûmiyet
• Yargıtay: 10. Ceza Dairesi
• Yargıtay Esas No: 2019/2783 E.
• Yargıtay Karar No: 2025/6186 K.
• Karar Tarihi: 28.05.2025
• Tebliğname Görüşü: Bozma
• Sonuç: Hükmün BOZULMASI

Hukuki süreçleriniz hakkında profesyonel destek almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.