Hemzemin geçitte kaza mı yaşadınız, idareden tazminat alabilir misiniz?
Bariyer, alt geçit ya da üst geçit gibi önlemleri alınmamış bir hemzemin geçitte kaza geçirdiyseniz ya da yakınınızı böyle bir kazada kaybettiyseniz, sorumluluğun sadece tek bir kuruma ait olmadığını bilmeniz önemli. Danıştay’ın verdiği bir karar, hem karayolundan sorumlu idarenin hem de TCDD’nin birlikte kusurlu sayılabileceğini ve bu doğrultuda tazminat ödemekle yükümlü olabileceğini gösteriyor.
Hemzemin geçit kazalarında dava açarken sadece bir idareyi değil, güvenlik önleminden sorumlu olabilecek tüm kurumları davalı göstermek, tazminat talebinizin eksiksiz karşılanması açısından önemlidir.
Olayın Özeti
16.04.2004 tarihinde Ankara’da bir hemzemin geçitte çocuklarını kaybeden ebeveynler, bu elim kazanın sorumlusu olarak Devlet Demiryolları’nın gerekli tedbirleri almadığını ileri sürerek dava açtı. Davacılar, maddi ve manevi zararlarının karşılanması için toplamda 40.000 TL maddi ve 100.000 TL manevi tazminat talep etti.
Dava sürecinde Adli Tıp Kurumu bir rapor hazırladı. Rapora göre, olay yerindeki hemzemin geçitte bariyer, alt geçit ya da üst geçit gibi trafik güvenliği önlemlerini almakla yükümlü olan karayolundan sorumlu idare yüzde 10, TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü de yüzde 10 oranında kusurlu bulundu.
Yerel mahkeme, TCDD’ye ait kusur oranını da karayolundan sorumlu idareye yükleyerek, davacı babaya 4.066,06 TL, davacı anneye 6.525,17 TL maddi tazminat ile her iki davacıya ayrı ayrı 25.000 TL manevi tazminat ödenmesine karar verdi. Bu tutarların, davanın açıldığı 14.12.2004 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte Sincan Belediye Başkanlığı tarafından ödenmesi hükme bağlandı. Fazlaya ilişkin talepler reddedildi. Taraflar kararın aleyhlerine olan kısımlarını temyiz etti.
Danıştay’ın Değerlendirmesi
Danıştay Onbeşinci Dairesi, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde sayılan bozma sebeplerini tek tek inceledi: görev ve yetki dışında bir işe bakılması, hukuka aykırı karar verilmesi ya da usul hükümlerinde kararı etkileyecek hata veya eksiklik bulunması. Dosyayı ve temyiz dilekçelerindeki iddiaları inceleyen Daire, yerel mahkemenin kararının hukuka ve usule uygun olduğu sonucuna vardı.
Bu değerlendirme sonucunda Danıştay, temyiz isteminin reddine ve İdare Mahkemesi kararının onanmasına oybirliğiyle karar verdi. Karar düzeltme yolu ise tebliğ tarihinden itibaren on beş gün süreyle açık bırakıldı.
Bu Karar Ne Anlama Geliyor?
Bu karar, hemzemin geçit kazalarında sorumluluğun tek bir kuruma değil, birden fazla idareye birlikte yüklenebileceğini gösteriyor. Adli Tıp Kurumu raporunda TCDD’ye ait olarak belirlenen kusur oranının, karayolundan sorumlu idareye de yansıtılması, hemzemin geçitlerin ortak kullanım alanı olmasından kaynaklanıyor.
Eğer siz ya da yakınınız benzer bir kazada zarar gördüyseniz, davayı sadece tek bir kuruma karşı açmak yerine, geçidin güvenliğinden sorumlu olabilecek tüm idareleri (belediye, karayolları, TCDD gibi) davaya dahil etmeniz önem taşıyor. Ayrıca kusur oranlarının belirlenmesinde Adli Tıp Kurumu gibi uzman kurumların raporlarının davanın seyrinde belirleyici rol oynadığını unutmamak gerekiyor.
Ortak sorumluluk ilkesi
Hemzemin geçitlerde güvenlik önlemi almakla yükümlü birden fazla idare varsa, kusur payı bu idareler arasında paylaştırılabilir.
Bilirkişi raporunun önemi
Adli Tıp Kurumu gibi uzman kurumların hazırladığı raporlar, kusur oranlarının belirlenmesinde mahkemeler tarafından esas alınıyor.
Doğru davalıyı belirleme
Tazminat davası açarken kazadan sorumlu olabilecek tüm idareleri (belediye, TCDD, karayolları) davaya dahil etmek hak kaybını önler.
Karar Künyesi
| Daire | Esas No | Karar No | Tarih | Konu |
|---|---|---|---|---|
| Danıştay Onbeşinci Dairesi | 2013/9890 | 2017/807 | 20.02.2017 | Hemzemin Geçit Kazasında İdarenin Sorumluluğu ve Tazminat |
Hemzemin Geçit Kazası Nedeniyle Mağdur mu Oldunuz?
İdareye karşı açılacak tazminat davalarında haklarınızın korunması için hukuki destek almanız önemlidir.
WhatsApp’tan yazınHemen İletişime GeçinSIKÇA SORULAN SORULAR
Danıştay Onbeşinci Dairesi’nin, hemzemin geçitlerde gerekli güvenlik önlemlerinin alınmaması nedeniyle yaşanan ölümlü kazalarda idarenin sorumluluğuna ve tazminat kriterlerine ilişkin verdiği emsal karara dair merak edilenler:
-
Hemzemin geçitlerde bariyer veya alt/üst geçit yapılmaması idarenin sorumluluğunu doğurur mu?
Evet, doğurur. Trafik ve can güvenliğini sağlamak amacıyla hemzemin geçitlerde bariyer, alt geçit ya da üst geçit gibi gerekli teknik önlemleri almayan veya bu hizmetleri eksik yürüten kamu kurumları (TCDD ve karayolunun bakımından sorumlu ilgili belediye), idare hukuku kapsamında ‘hizmet kusuru’ nedeniyle sorumlu tutulur.
-
Emsal karara konu olan hemzemin geçit kazasında kusur oranları nasıl belirlenmiştir?
Ankara Sincan’da meydana gelen kaza sonrasında Adli Tıp Kurumu tarafından hazırlanan raporda; trafik güvenliği önlemlerini almayan karayolu sorumlusu idare %10, TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü ise %10 oranında kusurlu bulunmuştur. İdare Mahkemesi yargılamada bu kusur paylarını baz almıştır.
-
Mahkeme, TCDD’ye atfedilen kusuru neden belediyeye yüklemiştir ve tazminat miktarı ne kadardır?
Hemzemin geçitlerin ortak kullanım alanı olması nedeniyle mahkeme, TCDD’ye verilen %10’luk kusuru da karayolu sorumlusu olan Sincan Belediye Başkanlığı’na atfetmiştir. Bu doğrultuda davalı belediyenin; baba için 4.066,06 TL, anne için 6.525,17 TL maddi tazminat ile her bir ebeveyn için 25.000,00 TL manevi tazminat ödemesine hükmedilmiştir.
-
Davacılar tarafından talep edilen reeskont faizi istemi mahkemece kabul edilmiş midir?
Hayır, kabul edilmemiştir. Davacılar zararın olay tarihinden itibaren en yüksek banka iskonto haddine göre (reeskont faizi) işletilmesini istemiş olsalar da, İdare Mahkemesi bu talebi reddederek tazminatların adli yargıda davanın ilk açıldığı tarih olan 14.12.2004’ten itibaren ‘yasal faiz’ oranı üzerinden hesaplanmasına karar vermiştir.
-
Danıştay Onbeşinci Dairesi temyiz başvurusu üzerine dava hakkında nasıl bir karar vermiştir?
Temyiz dilekçelerini ve dosya kapsamını inceleyen Danıştay Onbeşinci Dairesi, yerel mahkemenin delil değerlendirmesinde ve kararında 2577 sayılı İYUK m. 49 kapsamında herhangi bir hukuka aykırılık saptamamıştır. Kararın usul ve yasaya uygun olduğuna hükmederek temyiz istemlerini reddetmiş ve yerel mahkeme hükmünü oy birliğiyle onamıştır.

