Ameliyat Riskini Anlattığını Kim İspatlamak Zorunda?
Ameliyat öncesinde risklerin size anlatıldığını, hastane değil doktorunuz mu ispatlamak zorunda? Yargıtay bu soruyu cevapladı.
Hekimin, uygulayacağı tıbbi işlemin niteliği, riskleri, olası komplikasyonları ve alternatif tedavi yöntemleri hakkında hastayı anlaşılır bir dille bilgilendirip onayını alması yükümlülüğüdür. Bu bilgilendirmenin yapıldığını ispat yükü hekim veya sağlık kuruluşundadır.
Olayın Özeti
Bir hastaya kör vajen tanısıyla yapılan ameliyat sonrasında fistül duvarında 2,5 cm’lik bir delinme meydana geldi. Hasta, bu delinmenin doktorların kusuruyla oluştuğunu, ameliyat öncesinde kendisine operasyonun herhangi bir riski olmadığının söylendiğini ve olası risklere karşı gereği gibi bilgilendirilmediğini (aydınlatılmış onam alınmadığını) ileri sürerek tazminat davası açtı.
Davalı doktorlardan biri, hastayı riskler konusunda önceden bilgilendirdiğini savunurken, diğeri acil çağrıldığı için bu yükümlülüğün kendisine uygulanamayacağını ileri sürdü. İlk derece mahkemesi, onam formunu saklama yükümlülüğünün dava dışı (sonradan kapatılan) hastanede olduğu gerekçesiyle davayı reddetti, istinaf mahkemesi de bu kararı onadı.
Yargıtay Ne Dedi
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, aydınlatılmış onamda ispat külfetinin doktorda veya hastanede olduğunu, bu yükümlülüğün başka bir kuruma (kapatılan hastaneye) devredilerek dava dışı bırakılamayacağını vurguladı. Davalı doktorlardan birinin aydınlatılmış onam konusunda hiçbir savunma yapmadığını, diğerinin ise acil durum gerekçesiyle bu yükümlülükten muaf olduğunu ileri sürdüğünü, ancak hastanın gereği gibi aydınlatıldığını ispat yükünün her iki davalı doktor açısından da bulunduğunu belirtti.
Mahkemenin, doktorlara bu ispat fırsatını tanımadan, salt onam formunun saklandığı yerin dava dışı bir kurum olduğu gerekçesiyle davayı reddetmesinin hukuka aykırı olduğuna karar vererek hükmü bozdu.
Bu Karar Sizin İçin Ne Anlama Geliyor
Bir tıbbi müdahale sonrası zarar gördüyseniz ve size ameliyatın riskleri hakkında yeterince bilgi verilmediğini düşünüyorsanız, bu bilgilendirmenin yapıldığını ispat etme yükü sizde değil, doktor veya hastanededir. Doktorunuz, onam formu artık mevcut değil veya o kurum kapandı gibi gerekçelerle bu sorumluluktan kaçamaz. Acil durumlar dışında, size uygulanacak işlemin riskleri, alternatifleri ve olası komplikasyonları hakkında anlaşılır bir dille, tercihen yazılı olarak bilgilendirilmiş olmanız gerekiyor.
İspat Yükü Doktor veya Hastanede
Hastanın gereği gibi aydınlatıldığını ispat etme yükümlülüğü, hastada değil doktor veya sağlık kuruluşunda bulunuyor.
Kurumun Kapanması Sorumluluğu Kaldırmıyor
Onam formunun saklandığı hastanenin kapatılmış olması, doktorun ispat yükümlülüğünü ortadan kaldırmıyor.
Acil Durum İstisnası Dar Yorumlanıyor
Acil çağrılma gerekçesiyle aydınlatma yükümlülüğünden kaçınma savunması, somut olayla desteklenmedikçe kabul görmüyor.
Karar Künyesi
| Daire | Esas No | Karar No | Tarih | Konu |
|---|---|---|---|---|
| Yargıtay 3. Hukuk Dairesi | 2025/531 E. | 2026/1285 K. | 09.03.2026 | Tıbbi malpraktis davasında aydınlatılmış onamın ispat yükünün doktor/hastanede olması |
Tıbbi Malpraktis Davanızda Haklarınızı Koruyun
Aydınlatılmış onamın gerçekten alınıp alınmadığını değerlendirmek, tazminat davanızın kaderini belirleyebilir. Türkyılmaz Hukuk Bürosu olarak yanınızdayız.
WhatsApp’tan yazınHemen İletişime GeçinSIKÇA SORULAN SORULAR
-
u0022Aydınlatılmış onamu0022 nedir ve bu davada neden önemliydi?
Hastanın bir tıbbi müdahaleye onay verebilmesi için riskler ve alternatif tedaviler hakkında önceden bilgilendirilmesidir; davacı, ameliyat risklerinin kendisine anlatılmadığını ve onam alınmadığını iddia etmiştir.
-
Alt mahkemeler davayı neden reddetmişti?
Onam formunu saklama yükümlülüğünün dava dışı, KHK ile kapatılan hastanede olduğu gerekçesiyle, aydınlatma yükümlülüğü değerlendirilmeden davanın reddine karar vermişlerdi.
-
Yargıtay ispat yükünü kime yükledi?
1219 sayılı Kanun’un 70. maddesi ve Hekimlik Meslek Etiği Kuralları uyarınca, hastanın gereği gibi aydınlatıldığını ispat yükü davalı doktorlara ve hastaneye aittir; bu sorumluluk üçüncü bir kuruma (kapanan hastaneye) devredilemez.
-
Yargıtay neden kararı bozdu?
Davalı doktorlara aydınlatma yükümlülüklerini ispat etme fırsatı tanınmadan, sorumluluk dava dışı hastaneye atfedilerek karar verilmesi usul ve kanuna aykırı bulunmuştur.
