Yetersiz Bilirkişi Raporuna İtiraz Etmemek Usuli Hak Doğurur Mu?
Bir bilirkişi raporunun teknik veya hukuki açıdan hatalı olduğunu düşünüyorsunuz ama süresinde itiraz etmediniz. Bu durumda mahkemenin, itiraz etmediğiniz için o hatalı raporu esas alarak karar vermek zorunda olup olmadığını merak edebilirsiniz. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun bu kararı, bu konuda önemli bir netlik sağlıyor.
Olayın Özeti
Bir gayrimenkul satışına ilişkin geçersiz bir sözleşmeden doğan uyuşmazlıkta, mahkemece alınan bilirkişi raporu, doğru hukuki ilke olan denkleştirici adalet prensibi yerine hatalı bir yöntemle hesaplama yapmıştır. Davalı taraf bu rapora itiraz etmemiştir. Yerel mahkeme, itiraz edilmeyen bu raporun hükme esas alınmaya elverişli olmadığını belirterek farklı bir karar vermiş, bu konuda Yargıtay ile yerel mahkeme arasında görüş ayrılığı doğmuştur.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun Değerlendirmesi
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, bilirkişi incelemesinin hakimin takdiri delillerinden biri olduğunu, hakimin bilirkişi raporundaki tespitleri diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirebileceğini vurgulamıştır. Hukuki nitelendirme hatası içeren, yani yanlış bir hukuki ilkeye göre hazırlanmış bir raporun, taraflarca itiraz edilmemiş olsa dahi, davacı lehine usuli kazanılmış hak doğurmayacağına hükmetmiştir. Mahkemenin, böyle bir hukuki yanılgıyı fark ettiğinde kendiliğinden yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırarak doğru hukuki ilkeye göre karar vermesinin yerinde olduğunu belirtmiştir.
Bu Karar Ne Anlama Geliyor?
Bir bilirkişi raporuna süresinde itiraz etmemiş olmanız, mahkemenin o raporu, özellikle yanlış bir hukuki ilkeye dayanıyorsa, esas alarak karar vermek zorunda olduğu anlamına gelmez. Mahkeme, raporun hukuki açıdan hatalı olduğunu fark ederse, itiraz edilmemiş olsa bile kendiliğinden yeni bir inceleme yaptırabilir.
İtiraz Etmemek Hatalı Raporu Bağlayıcı Kılmaz
Bir bilirkişi raporuna itiraz etmemiş olmanız, raporun hukuki açıdan yanlış olması durumunda mahkemeyi bu rapora göre karar vermeye zorlamaz.
Hakim Bilirkişi Raporuyla Bağlı Değildir
Bilirkişi raporu, hakimin serbestçe değerlendirdiği bir delildir, hakimin nihai kararını devretmediği bir yardımcı araçtır.
Mahkeme Kendiliğinden Yeni Rapor Alabilir
Bir raporun hukuki nitelendirme hatası içerdiğini fark eden mahkeme, itiraz edilmemiş olsa bile re’sen yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırabilir.
Karar Künyesi
| Daire | Esas No | Karar No | Tarih | Konu |
|---|---|---|---|---|
| Yargıtay Hukuk Genel Kurulu | 2022/508 | 2023/226 | 15.03.2023 | Hukuki nitelendirme hatası içeren bilirkişi raporuna itiraz edilmemesinin usuli kazanılmış hak doğurmaması |
Bir Bilirkişi Raporunun Hatalı Olduğunu Mu Düşünüyorsunuz?
Durumunuzu birlikte değerlendirelim.
WhatsApp’tan yazınHemen İletişime GeçinSIKÇA SORULAN SORULAR
-
Bilirkişi raporuna itiraz edilmezse bu durum usuli kazanılmış hak oluşturur mu?
Hayır, Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarına göre hukuken yetersiz veya hatalı bir bilirkişi raporuna itiraz edilmemiş olması, mahkemeyi bağlayan bir usuli kazanılmış hak oluşturmaz.
-
Hâkim bilirkişi raporuyla bağlı mıdır?
6100 sayılı HMK’nın 282. maddesi uyarınca bilirkişi raporu takdiri bir delildir. Hâkim, raporu diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir ve raporun aksine karar verebilir.
-
Hangi durumlarda itiraz edilmeyen rapor kazanılmış hak doğurmaz?
Raporun maddi gerçeğe aykırı olması, yanlış hukuki ilkelere dayanması (örneğin denkleştirici adalet yerine rayiç bedel hesaplanması) veya güncel olmayan mevzuata göre hazırlanması durumunda kazanılmış hak oluşmaz.
-
Bilirkişi raporu hatalıysa mahkeme ne yapmalıdır?
Mahkeme, raporun hukuki yanılgı içerdiğini veya hükme esas alınamayacağını fark ettiğinde, taraflar itiraz etmemiş olsa bile re’sen yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırabilir.
