Apartman Yöneticisi Aidat Borcu İçin Beni İcraya Verebilir mi?

Apartman Yöneticisi Aidat Borcu İçin Beni İcraya Verebilir mi?

Aidat borcunuz varsa, apartman yöneticisinin sizi doğrudan icraya verebilmesi için önce kat malikleri kurulundan özel bir karar alması gerekmiyor, kanun bu yetkiyi zaten yöneticiye tanımış.

Aşağıda yöneticinin icra yetkisinin kaynağını, aylık yüzde 5 gecikme tazminatı riskini ve ödenmeyen aidatın evinize kanuni ipotek olarak dönüşme ihtimalini anlatıyoruz.

Kat Mülkiyeti Hukukunda Ortak Gider (Aidat) Yükümlülüğünün Kapsamı

Bir apartmanda veya sitede bağımsız bölüm (daire, dükkân vb.) sahibi olduğunuzda, yalnızca kendi mülkünüzün sınırları içinde değil, aynı zamanda anagayrimenkulün bütünü üzerinde de mali sorumluluklar üstlenirsiniz. 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 20. maddesi, kat maliklerinin “ortak giderlere katılma” borcunun çerçevesini kesin hatlarla çizmiştir.

Kanunun ilgili hükmüne göre, kat maliklerinden her biri aralarında başka türlü bir anlaşma (örneğin yönetim planında farklı bir madde) olmadıkça şu kurallara riayet etmekle mükelleftir:

Eşit Paylaşılan GiderlerKapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderlerine ve bunlar için toplanacak avanslara tüm kat malikleri eşit olarak katılmakla yükümlüdür.
Arsa Payı Oranında Paylaşılan GiderlerAnagayrimenkulün sigorta primlerine, bütün ortak yerlerin bakım, koruma, güçlendirme ve onarım giderlerine (çatı, dış cephe, asansör vb.), yönetici aylığı gibi diğer giderlere ve ortak tesislerin işletme giderlerine kendi arsa payı oranında katılmak zorundadır.
Kullanımdan Vazgeçme YasağıKat malikleri; ortak yer veya tesisler üzerindeki kullanma hakkından vazgeçtiğini veya kendi bağımsız bölümünün durumu dolayısıyla bunlardan faydalanmaya lüzum ve ihtiyaç bulunmadığını ileri sürerek (örneğin “Ben giriş kattayım, asansörü kullanmıyorum” diyerek) bu gider ve avans payını ödemekten kesinlikle kaçınamazlar.

Yöneticinin İcra Takibi Başlatma Yetkisi: Kurul Kararına Gerek Var mı?

Gelelim en çok merak edilen konuya: “Yönetici beni icraya verebilir mi ve bunun için özel bir izin alması gerekir mi?”

Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 20. maddesi ve 35. maddesi bu soruya hiçbir tartışmaya mahal bırakmayacak kadar net bir cevap verir. KMK madde 20/c fıkrasına göre; gider veya avans payını ödemeyen kat maliki hakkında, diğer kat maliklerinden her biri veya yönetici tarafından, yönetim planına, bu kanuna ve genel hükümlere göre dava açılabilir ve icra takibi yapılabilir.

Kanun koyucu, yöneticinin görevlerini saydığı KMK 35. maddesinin (i) bendinde ise, “Kat mülkiyetine ilişkin borç ve yükümlerini yerine getirmiyen kat maliklerine karşı dava ve icra takibi yapılması ve kanuni ipotek hakkının kat mülkiyeti kütüğüne tescil ettirilmesi” hususunu doğrudan yöneticinin yasal asli görevleri arasında saymıştır.

Bu emredici kanun maddelerinin ortaya çıkardığı hukuki sonuç şudur:

Özel Yetki veya Karar GerekmezYöneticinin, aidatını veya avans payını ödemeyen bir kat maliki veya kiracı hakkında icra takibinde bulunması veya alacak davası açması için, kat malikleri kurulunu toplayıp bu yönde bir karar almasına veya kuruldan kendisine ayrıca özel bir yetki verilmesine gerek yoktur. Yönetici bu yetkiyi doğrudan Kat Mülkiyeti Kanunu’ndan alır.
Her Kat Maliki İcra BaşlatabilirSadece yönetici değil, aidat borcunun ödenmemesinden dolayı binanın hizmetlerinin aksaması tehlikesiyle karşı karşıya kalan “diğer kat maliklerinden her biri” de borçlu komşusuna karşı doğrudan icra takibi başlatma hakkına sahiptir.

Dolayısıyla, “Yönetici bana sormadan veya toplantı yapıp karar almadan beni icraya vermiş, bu takip geçersizdir” şeklindeki bir savunma veya itiraz, icra daireleri ve mahkemeler nezdinde tamamen hukuki dayanaktan yoksundur.

Aylık Yüzde 5 Gecikme Tazminatı Tehlikesi

İcra takibi ile karşı karşıya kalmanın tek olumsuz yanı icra masrafları ve avukatlık ücretleri değildir. Kat Mülkiyeti Kanunu, aidat ödemelerini geciktirenleri son derece ağır bir mali yaptırımla karşı karşıya bırakır. KMK Madde 20 uyarınca; gider ve avans payının tamamını ödemeyen kat maliki, ödemede geciktiği günler için aylık yüzde beş (%5) hesabıyla gecikme tazminatı ödemekle yükümlüdür.

Bu oran yıllık %60’lık fahiş bir cezai orana denk gelmektedir. Amacı, banka kredi faizlerinin çok üzerinde bir oran belirleyerek, kat maliklerinin apartman aidatını “en son ödenecek borç” veya “ucuz kredi” olarak görmelerini engellemektir. Borçlu, aidatın belirlendiği toplantıya katılmışsa toplantı tarihinden itibaren; katılmamışsa kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren temerrüde düşer ve bu fahiş tazminatı ödemek zorunda kalır.

Kiracının Sorumluluğu ve Sınırları

Eğer bağımsız bölümde kat maliki (ev sahibi) değil de bir kiracı oturuyorsa, yönetici kime icra takibi yapacaktır? KMK Madde 22’ye göre; kat malikinin payına düşecek gider ve avans borcundan ve gecikme tazminatından, o bağımsız bölümde kira akdine dayanarak oturan kiracılar da müştereken ve müteselsilen sorumludur. Yani yönetici, dilerse ev sahibini, dilerse doğrudan sizi (kiracıyı) icraya verebilir.

Ancak burada kiracıyı koruyan çok önemli bir yasal sınır vardır: Kiracının aidat borcundan ve gecikme tazminatından doğan sorumluluğu, ödemekle yükümlü olduğu kira miktarı ile sınırlıdır ve yönetime yaptığı bu aidat/icra ödemesi, doğrudan kira borcundan düşülür.

Kanuni İpotek: Evinizin Üzerine İpotek Konulabilir

Aidat borçlarının tahsil edilememesi durumunda kanun, alacaklı yönetime çok daha radikal bir silah daha vermiştir. KMK Madde 22’nin ikinci fıkrasına göre; kat malikinin borcu icra yoluyla dahi alınamazsa, mahkemece tespit edilen borcunu ödemeyen kat malikinin bağımsız bölümü üzerine, yöneticinin veya kat maliklerinden birinin yazılı istemiyle bu borç tutarı için diğer kat malikleri lehine kanuni ipotek hakkı tescil edilir.

Özetle, aidat inadı ve icra takibine itiraz süreçleri, mülkünüzün tapu kütüğüne ipotek konulmasıyla, hatta nihayetinde evin icra kanalıyla satılmasıyla dahi sonuçlanabilecek kadar ciddidir.

Kendi Dosyanız İçin

Ne yapılabileceğini birlikte konuşalım. Bize yazmanız yeterli.

Yargıtay Kararları Işığında Aidat İcrası ve İcra İnkâr Tazminatı

Üst mahkeme olan Yargıtay’ın konuyla ilgili emsal niteliğindeki içtihatları, yöneticilerin yetkilerini ve borçluları bekleyen tehlikeleri en net şekilde ortaya koymaktadır.

Özellikle aidat icrasına “haksız yere” itiraz eden malikleri bekleyen en büyük tehlike %20 İcra İnkâr Tazminatı’dır. Yargıtay 5. Hukuk Dairesi’nin 2020/8098 Esas, 2021/7567 Karar sayılı emsal ilamında bu durum açıkça görülmektedir. Söz konusu davada, ödenmeyen birikmiş aidat borcu sebebiyle yönetici tarafından icra takibi başlatılmış, borçlu takibe itiraz etmiş ve takip durmuştur. Bunun üzerine yönetici tarafından “İtirazın İptali” davası açılmıştır.

Mahkeme ve Yargıtay, kat malikinin ortak giderlerden sorumlu olduğuna dikkat çekerek sadece icra takibinin devamına karar vermekle kalmamış; alacağın likit (hesaplanabilir) olması nedeniyle asıl alacağın %20’si oranında icra inkâr tazminatının da davalıdan (borçludan) tahsiline hükmetmiştir. Yani borcunuzu haksız yere geciktirmek ve icra dairesinde takibe “borcum yoktur” diyerek itiraz etmek, borcunuza %20 oranında ekstra bir ceza daha eklenmesi anlamına gelir.

Bir diğer önemli Yargıtay kararı ise yöneticinin yetkisinin yanı sıra diğer kat maliklerinin de bu davayı açabileceğini teyit etmektedir. Yargıtay 5.

HD’nin 2020/9647 Esas, 2021/1944 Karar sayılı ilamında; KMK madde 20 uyarınca sadece yöneticinin değil, “diğer kat maliklerinden her birinin” de ödenmeyen avans ve aidat payları için icra takibi başlatabileceği ve tahsil edilen bu paraların yönetim adına anataşınmazın ortak giderlerinde kullanılmak üzere iadesinin talep edilebileceği açıkça hüküm altına alınmıştır. Bu karar, aidat tahsilatı konusunda yöneticinin elini güçlendiren ve icra yetkisinin ne kadar geniş olduğunu ispatlayan sarsılmaz bir kanıttır.

Kat mülkiyetinde temel kural ve yeter sayılar
KonuKuralDayanak
Kapıcı, kaloriferci, bahçıvan, bekçi giderleriKat malikleri arasında eşitKMK m.20/1-a
Sigorta primi, ortak yer bakım ve onarımı, yönetici aylığıArsa payı oranındaKMK m.20/1-b
Kullanmıyorum gerekçesiÖdemekten kaçınmak için ileri sürülemezKMK m.20/1-c
Gecikme tazminatıGeciken günler için aylık yüzde beşKMK m.20/2
Ortak yerlerde inşaat, onarım, boyaKat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızasıKMK m.19/2
Faydalı yenilik ve ilavelerSayı ve arsa payı çoğunluğuKMK m.42/1
Bağımsız bölüm ilavesi ve temliki tasarruflarOybirliğiKMK m.44, m.45
Toplantı yeter sayısıSayı ve arsa payı bakımından yarısından fazlası; ikinci toplantı en geç 15 gün sonraKMK m.30
Karar iptali davasıAykırı oy verende karar tarihinden 1 ay; katılmayanda öğrenmeden 1 ay, her hâlde 6 ayKMK m.33

Meskende hastane, klinik, poliklinik ve ecza laboratuvarı oybirliğiyle bile açılamaz; aksine sözleşmeler hükümsüzdür (KMK m.24/1).

Profesyonel Avukat Değerlendirmesi ve Hukuki Süreç Yönetimi

Apartman yöneticisi, aidat borcunuz için önceden ihtarname göndermeden veya kat malikleri kurulundan özel bir izin almadan hakkınızda icra takibi başlatabilir; KMK madde 20 ve 35 bu yetkiyi doğrudan yöneticiye veriyor.

Kapınıza gelen ödeme emrini yöneticinin kararı yok diyerek göz ardı etmek büyük bir hata. Haklı bir gerekçeniz (örneğin borcu daha önce ödemiş olmanız) varsa 7 gün içinde itiraz etmelisiniz; ama sadece zaman kazanmak için yapılan haksız bir itiraz İtirazın İptali davasına dönüşebilir.

Yönetici aidat borcu için icra takibi başlatabilir; bu yetki doğrudan kanundan gelir. Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 20. maddesinin ikinci fıkrası, gider veya avans payını ödemeyen kat maliki hakkında diğer kat maliklerinden her biri veya yönetici tarafından yönetim planına, bu Kanuna ve genel hükümlere göre dava açılabileceğini, icra takibi yapılabileceğini açıkça söyler. Takibe konu edilebilecek tutar, ödenmeyen gider ve avans payı ile aynı fıkradaki aylık yüzde beş gecikme tazminatından oluşur.

Borçlu tarafında ise savunma alanı bellidir: alacağın karar defterinde usulüne uygun alınmış bir karara dayanıp dayanmadığı, paylaşımın 20. maddedeki ölçütlere göre yapılıp yapılmadığı ve gecikme tazminatının yasal oranı aşıp aşmadığı.

Takibe itiraz süresi ilamsız takiplerde ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gündür ve bu süre kaçırılırsa takip kesinleşir. Genel kurul kararına itiraz yolunu ayrı bir yazıda ele aldık. Kat Mülkiyeti Hukuku alanındaki deneyimimizle, hakkınızdaki takibe itiraz etmek ya da alacağınızı tahsil etmek için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

SIKÇA SORULAN SORULAR

  • Apartman yöneticisi aidat borcu için beni doğrudan icraya verebilir mi?

    Evet, yönetici Kat Mülkiyeti Kanunu’ndan aldığı yetkiyle aidat borcunu ödemeyen malikler hakkında doğrudan icra takibi başlatabilir. Bunun için kat malikleri kurulundan özel bir izin veya karar almasına gerek yoktur; yönetici bu yetkiyi yasal asli görevi olarak doğrudan kanundan alır.

  • Aidat borcunu geciktirirsem ne kadar gecikme tazminatı öderim?

    Aidat ödemelerini geciktiren kat malikleri, ödemedikleri her ay için yüzde 5 oranında gecikme tazminatı ödemekle yükümlüdür. Bu oran yıllık yüzde 60’a denk gelen fahiş bir cezai miktar olup, aidat borcunun bekletilmesini engellemek amacıyla yasa tarafından belirlenmiştir.

  • Giriş katında oturduğum için asansör giderlerini ödemeyi reddedebilir miyim?

    Hayır, Kat Mülkiyeti Kanunu’na göre kat malikleri ortak alanları veya tesisleri kullanmadıklarını ileri sürerek gider payını ödemekten kaçınamazlar. Bu nedenle zemin katta oturan bir malikin asansör giderlerine, mülkiyet hakkı gereği kendi payı oranında katılması zorunludur.

  • Kiracı olduğum halde ev sahibinin aidat borcu için bana icra gelebilir mi?

    Evet, yöneticiler aidat borçları için kiracılara karşı da icra takibi başlatabilirler çünkü kiracılar bu borçlardan malik ile birlikte müştereken sorumludur. Ancak kiracının bu borçtan sorumluluğu sadece aylık ödediği kira miktarı ile sınırlıdır ve yaptığı ödemeyi kira borcundan düşme hakkı bulunur.

  • Aidat borcu ödenmezse tapu kütüğüne ipotek konulabilir mi?

    Evet, aidat borcu icra yoluyla tahsil edilemezse yönetici veya diğer kat maliklerinin talebiyle ilgili bağımsız bölümün üzerine kanuni ipotek tescil edilebilir. Bu hukuki süreç borcun hala ödenmemesi durumunda evin icra kanalıyla satılmasına kadar varabilen ciddi sonuçlar doğurabilir.

  • Aidat icrasına haksız yere itiraz etmenin cezası nedir?

    Eğer borcu geciktirmek veya zaman kazanmak için haksız yere icra takibine itiraz ederseniz, mahkeme sizi asıl alacağın yüzde 20’si oranında icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edebilir. Bu ceza, mevcut borcunuzun üzerine eklenen gecikme tazminatı, avukatlık ücretleri ve mahkeme masraflarıyla birlikte mali yükünüzü ciddi oranda artırır.

  • Aidat icra takibine nasıl itiraz edilir?

    Ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine itiraz edebilirsiniz. İtiraz, takibi durdurur ancak yönetici itirazın kaldırılması için icra mahkemesine başvurabilir. Borç gerçekten yoksa veya tutar hatalıysa itirazı somut belgelerle desteklemeniz gerekir.

  • Aidat borcum yüzünden yöneticiye bir de gecikme tazminatı ödemem gerekir mi?

    Evet, aidatı zamanında ödemezseniz Kat Mülkiyeti Kanunu gereği her ay için yüzde 5 oranında gecikme tazminatı uygulanır. Bu tazminat borca eklenir. Bu yüzden ödeyemeyeceğiniz bir tutar varsa yönetimle yazılı olarak ödeme planı yapmak faydalı olabilir.

İLGİLİ YAZILAR