İcra Dosyasında Borçlunun Yakınlarının Kaydı Sorgulanabilir mi?

Alacağınızı tahsil edemediğinizde borçlunun akrabalarının veya geçmişte elden çıkardığı malların araştırılmasını istemek akla gelebilir. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi’nin üç emsal kararı, icra müdürlüğünün bu tür sorgulamaları neden yapamayacağını ve kişisel verilerin korunması hakkının nerede devreye girdiğini gösteriyor.

Olayın Özeti

Üç ayrı dosyada da alacaklılar, icra müdürlükleri aracılığıyla borçlunun dışındaki üçüncü kişilere ait bilgilerin sorgulanmasını talep etmiştir. Talepler arasında borçlunun vefat eden anne veya babası gibi yakınlarına ait nüfus ve tapu kayıtlarının celbi, borçlunun geçmişte elden çıkardığı (pasif) taşınmaz kayıtlarının araştırılması ve mirasçıların henüz intikal etmemiş hisselerinin sorgulanması yer almaktadır.

İcra müdürlükleri bu talepleri reddetmiş, alacaklılar ret kararlarına itiraz etmiş, itirazların da reddedilmesi üzerine dosyalar temyiz yoluyla Yargıtay 12. Hukuk Dairesi’ne taşınmıştır.

Yargıtayın Değerlendirmesi

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, her üç kararda da benzer gerekçelerle alt mahkemelerin ret kararlarını onamıştır. Dairenin ilk tespiti, borçlunun icra dosyasının tarafı olmayan üçüncü kişilere ait nüfus kayıtları, tapu kayıtları ve benzeri bilgilerin icra müdürlüğünden celbinin istenemeyeceği yönündedir. Bu bilgilerin 6698 sayılı KVKK’nın 3/1-d maddesi kapsamında kişisel veri niteliğinde olduğu ve Anayasa’nın 20/3. maddesinde güvence altına alındığı vurgulanmıştır.

Daire, KVKK’nın 28/1-d maddesindeki yargısal organlara tanınan istisnanın ancak uyuşmazlığın tarafları açısından geçerli olabileceğini, bu istisnanın üçüncü kişilere genişletilemeyeceğini belirtmiştir. Borçlunun geçmişte elden çıkardığı pasif taşınmaz kayıtlarının sorgulanması talepleri de reddedilmiştir; çünkü bu sorgulamalar halihazırdaki malike ait bilgileri de içerebilir ve icra müdürlüğünün, alacaklının ileride açabileceği davalar için önceden delil toplama görevi bulunmamaktadır.

Vefat eden murislere ait malvarlığı sorgulamalarında ise, murisin icra dosyasının tarafı olmadığı gerekçesiyle aynı sonuca varılmıştır. Kararlara ekli karşı oylarda, İİK’nın 94. maddesi gereğince mirasçıların henüz intikal etmemiş hisselerinin haczedilebileceği ve icra müdürünün bu yönde sorgulama yapma yükümlülüğü olduğu savunulmuş, ancak çoğunluk bu görüşe katılmamıştır.

Bu Karar Ne Anlama Geliyor?

Bu kararlar, icra takibinde alacaklının hangi bilgilere ulaşabileceğinin sınırını netleştiriyor. Borçlunun kendi üzerine kayıtlı güncel malvarlığı dışında, yakınlarının kişisel verilerini veya borçlunun geçmişte devrettiği malların kayıtlarını doğrudan icra müdürlüğünden istemek mümkün değil.

Alacaklıysanız, bu tür araştırmaları icra müdürlüğü üzerinden değil veraset ilamı talebi gibi ayrı hukuki yollarla yürütmeniz gerekiyor. Borçlu veya yakınıysanız, kişisel verilerinizin icra sürecinde orantısız biçimde sorgulanmasına karşı bu içtihatların size bir güvence sağladığını bilmelisiniz.

Karar Künyesi

Sıkça Sorulan Sorular

İLGİLİ YAZILAR