Denetimli Serbestlik İmza İhlali: Kaç Kez Unutursam Hapse Dönerim?

Denetimli serbestlikteyken bir imza gününü kaçırdıysanız, bu tek başına sizi cezaevine geri göndermez. Yönetmeliğe göre ilk ve ikinci mazeretsiz ihlalde yazılı uyarı yapılır; süreç, ikinci uyarıdan sonraki bir yıl içinde üçüncü ihlalin tespit edilmesiyle başlar ve o zaman da kapalı değil açık ceza infaz kurumuna iade istenir.

Asıl risk sessiz kalmaktır. Aşağıda kaçıncı ihlalde ne olduğunu, imzayı unuttuğunuzda hemen ne yapmanız gerektiğini, mazeretin nasıl belgeleneceğini, ilk başvuruyu kaçırırsanız ne olacağını, iade kararı ve itiraz sürelerini tek tek anlatıyoruz.

Kaçıncı İhlalde Ne Olur

Denetimli Serbestlik Hizmetleri Yönetmeliği‘nin 44. maddesi, ihlal ile ısrar arasındaki farkı açıkça çizer. Yükümlülüğün bir yıl içinde mazeretsiz ve kasıtlı olarak üç defa ihlal edilmesi, yükümlülüğe uymamada ısrar etme sayılır. İlk iki ihlalde kişi yazılı olarak uyarılır.

Buradaki üç şarta dikkat edin. İhlallerin bir yıl içinde gerçekleşmesi, mazeretsiz olması ve kasıtlı olması gerekir. Hastalık gibi belgelenmiş bir mazeret nedeniyle gidilemeyen imza günü bu hesaba girmez. Uyarı yazısının size usulüne uygun tebliğ edilmiş olması da sürecin geçerliliği için önemlidir.

İmza Atmayı Unuttum, Şimdi Ne Yapmalıyım

İmza gününü veya saatini kaçırdığınızı fark ettiğiniz anda yapılacak ilk şey, bir sonraki imza gününü beklemek değil, aynı gün ya da en geç ertesi gün müdürlüğe gitmektir. Durumu vaka sorumlunuza anlatın ve neden gelemediğinizi yazılı olarak bildirin. Telefonla yapılan açıklama sonradan ispatlanamadığı için tek başına yeterli değildir.

Bildiriminizi bir dilekçeyle yapın ve dilekçenin müdürlüğe verildiğini gösteren tarihli bir örneğini alın. Mazeretinizi gösteren belge varsa, örneğin hastane kaydı, iş yerinden alınmış bir yazı ya da ulaşımın kesildiğini gösteren bir kayıt, dilekçeye ekleyin. Belge sonradan temin edilecekse bunu da dilekçede belirtin.

Unutmanın gerçekten bir unutma olduğunu, yani yükümlülüğü bilerek aksatmadığınızı göstermek için sonraki imza günlerine eksiksiz gitmeniz de önemlidir. Israr değerlendirmesinde belirleyici olan tek bir aksama değil, davranışınızın genel seyridir.

Hangi Durumlar Mazeret Sayılır ve Nasıl Belgelenir

Mazeret sayılması için durumun haklı, geçerli ve gerektiğinde belgelendirilebilir olması gerekir. Ani hastalık, bir yakınınızın ağır hastalığı veya ölümü, kaza, doğal afet ve ulaşımın fiilen imkansız hale gelmesi tipik mazeretlerdir. İş nedeniyle gelememek ise ancak çalışma düzeniniz müdürlüğe önceden bildirilmişse kabul görebilir.

Belge, mazeretin tarihini ve imza saatini kapsamalıdır. Örneğin imza saatinden sonraki bir güne ait muayene kaydı, o gün neden gelemediğinizi açıklamaz. Acil servis kaydı, hastaneden alınan istirahat raporu veya olay tutanağı, mazeretin en güçlü kanıtlarıdır. Belgenin aslını saklayıp müdürlüğe örneğini verin.

İmza Günü İçin Önceden İzin Alınabilir mi

Evet. Önceden bildiğiniz bir engel varsa, örneğin bir cenaze, zorunlu bir iş seyahati ya da planlı bir tedavi, olaydan sonra mazeret sunmak yerine önceden izin istemek çok daha güvenlidir. Yönetmeliğin 43. maddesine göre haklı bir mazerete dayanan talep üzerine müdür tarafından beş güne kadar izin verilebilir.

Denetim süresi boyunca kullanılan toplam izin, ikinci dereceye kadar kan veya kayın hısımlarından birinin ya da eşin ölümü veya ağır hastalığı hariç olmak üzere on beş günü geçemez. İzinde geçen süreler infazdan sayılır. İzin kullanan kişiye izin belgesi verilir; bu belgeyi yanınızda bulundurun.

Engel sürekliyse, örneğin düzenli bir tedavi ya da vardiyalı çalışma söz konusuysa, imza gün ve saatlerinin değiştirilmesini yazılı olarak talep edebilirsiniz. Program kişinin durumuna göre hazırlandığından bu tür talepler çoğu zaman değerlendirmeye alınır.

Cezaevinden Çıktıktan Sonraki İlk Başvuruyu Kaçırırsam

Tahliyeden sonra talebinizde belirttiğiniz denetimli serbestlik müdürlüğüne beş gün içinde başvurmanız gerekir. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun‘un 105/A maddesinin altıncı fıkrası, bu süre içinde başvurmamayı iade sebeplerinden biri olarak sayar.

Yönetmeliğin 79. maddesi uygulamayı ayrıntılandırır: müdürlük yedinci günün mesai bitimine kadar bekler. Altıncı veya yedinci gün başvurup mazeretinizi bildirirseniz kaydınız kapatılmaz; beyanınız ve belgeniz tutanağa bağlanarak infaz hâkimine gönderilir. Yedinci günden sonra ise kayıt kapatılır ve açık ceza infaz kurumuna iade istenir.

Başvuru süresinin bitiminden itibaren iki gün geçmesine rağmen hiç başvurmamak ise Kanun’un 105/A maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca Türk Ceza Kanunu’nun kaçma suçuna ilişkin 292 ve 293. maddelerinin uygulanmasına yol açar. Bu noktadan sonra ortada bir infaz sorunu değil, yeni bir ceza dosyası vardır.

İade Kararı Verilirse Ne Olur

Israr halinde müdürlük, infaz hâkiminden koşullu salıverilme tarihine kadar kalan cezanın infazı için açık ceza infaz kurumuna gönderilmenizi ister. Kanun burada kapalı cezaevinden değil, açık ceza infaz kurumundan söz eder. Yönetmeliğin 87. maddesine göre infaz hâkiminin kararı gelene kadar denetimli serbestlik uygulanmaya devam eder.

İade kararı verildiğinde karardan sonra iki gün içinde en yakın Cumhuriyet başsavcılığına teslim olmanız gerekir. Bu süre geçirilirse yine kaçma suçu hükümleri devreye girer ve durum çok daha ağırlaşır. Açık cezaevinde izin ve firar kurallarını açık cezaevi izin haklarını anlattığımız yazıda ayrıca ele aldık.

Karara Nasıl İtiraz Edilir

Müdürlüğün size yaptığı uyarılar da birer işlemdir ve bunlara karşı yol açıktır. Yönetmeliğin 48. maddesine göre işlemi öğrendiğiniz tarihten itibaren on beş gün, her halde işlemin yapıldığı tarihten itibaren otuz gün içinde infaz hâkimliğine şikâyette bulunabilirsiniz. Haksız bir uyarıya bu aşamada itiraz etmek, ileride ısrar hesabından düşmesini sağlayabilir.

İnfaz hâkiminin açık cezaevine iade kararına karşı ise İnfaz Hâkimliği Kanunu‘nun 6. maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki hafta içinde itiraz edilebilir. İtirazda en güçlü iki dayanak, aksamanın mazerete dayandığını gösteren belgeler ile uyarı yazılarının usulüne uygun tebliğ edilmemiş olmasıdır. Tebligat eski adresinize gittiyse bunu mutlaka ileri sürün.

Dosyanızın durumunu ve tebliğ edilen kararları e-Devlet üzerinden UYAP Vatandaş Portalı‘ndan takip edebilirsiniz. Süreler kısa olduğu için kararı öğrendiğiniz gün harekete geçmek gerekir.

Denetimli Serbestlikteyken Yeni Bir Suç İşlenirse

Yeni bir suç iddiası imza aksatmaktan tamamen farklı bir başlıktır. Kanun’un 105/A maddesinin yedinci fıkrasına göre, denetimli serbestlik başladıktan sonra işlendiği iddia edilen ve cezasının alt sınırı bir yıl veya daha fazla hapis olan kasıtlı bir suçtan kamu davası açılırsa, infaz hâkimi açık cezaevine gönderilmenize karar verebilir.

Bu hükümden üç sonuç çıkar. Sadece soruşturma açılmış olması yetmez, kamu davası açılmış olmalıdır. Suçun kasıtlı olması gerekir; taksirle işlenen bir suç bu hükmün kapsamına girmez. Kovuşturma sonunda beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, davanın reddi veya düşme kararı verilirse cezanın denetimli serbestlik uygulanarak infazına devam edilir.

Elektronik Kelepçe ve Konutta Kalma Yükümlülüğü

Konutta bulunma yükümlülüğü elektronik izleme ile takip ediliyorsa, cihazın şarjının bitmesi, sinyal kesintisi veya teknik arıza, kural ihlal edilmediği halde sisteme ihlal olarak yansıyabilir. Böyle bir durumda derhal müdürlüğe bilgi verin ve durumun tutanağa geçirilmesini isteyin. Arıza kaydı ile sizin bildiriminiz yan yana durduğunda ihlal iddiası kolayca çürütülür.

Cezanın konutta infaz edildiği durumlarda ise Yönetmeliğin 74. maddesi açık bir güvence getirir: acil sağlık durumu, deprem veya yangın gibi öngörülemeyen nedenlerle konuttan ayrılmak ihlal sayılmaz. Bu zorunluluk ortadan kalktıktan sonra üç gün içinde müdürlüğe başvurmak gerekir. Ev hapsinin kimlere uygulandığını ev hapsi şartlarını anlattığımız yazıda bulabilirsiniz.

Adli Kontrol İmzası Farklı İşler

Karakola veya jandarmaya gidilen adli kontrol imzası, denetimli serbestlik imzasıyla karıştırılmamalıdır. Yönetmeliğin 44. maddesinin altıncı fıkrasına göre adli kontrolde mazeretsiz ve kasıtlı ihlal halinde kişi uyarılmaz; mazeret varsa değerlendirilir ve durum doğrudan hâkime bildirilir. Yani burada iki uyarılık bir süreç yoktur. Ayrıntıları adli kontrol imzasını unutursanız ne olacağını anlattığımız yazıda ele aldık.

İmza Yükümlülüğü Nasıl Kaldırılır, Af Var mı

İmza yükümlülüğü, denetimli serbestlik süresi bitene veya koşullu salıverilme gerçekleşene kadar devam eder; kişinin talebiyle kendiliğinden kaldırılmaz. Yapılabilecek olan, imza gün ve saatlerinin ya da sıklığının durumunuza göre değiştirilmesini yazılı olarak istemektir. Sağlık veya çalışma koşullarınız değiştiyse bu talebi belgeyle birlikte sunun.

İmza ihlallerini silen bir af düzenlemesi bulunmamaktadır. Israr değerlendirmesinde bir yıllık süre esas alındığından, ihlallerin zamanla birbirinden uzaklaşması hesabı etkiler; ancak her ihlal kayda geçtiği için en güvenli yol ihlal oluşmadan önlem almaktır. Denetimli serbestliğin şartlarını ve süresini ayrıca anlattık.

Sonuç

Denetimli serbestlikte bir imzayı kaçırmak telafisi olmayan bir hata değildir. İlk iki mazeretsiz ihlalde yazılı uyarı yapılır; açık cezaevine iade süreci ancak ikinci uyarıdan sonraki bir yıl içinde üçüncü ihlal tespit edilirse başlar ve karar gelene kadar denetimli serbestlik devam eder.

Belirleyici olan, aksamadan sonra ne yaptığınızdır. Aynı gün müdürlüğe gidip yazılı ve belgeli bildirim yapmak, önceden bilinen engeller için izin istemek ve uyarılara süresinde itiraz etmek, çoğu dosyada sorunun daha başında çözülmesini sağlar.

İnfaz Hukuku alanındaki deneyimimizle, imza yükümlülüğünüzü aksattıysanız ya da hakkınızda iade kararı verildiyse dosyanızı değerlendirmemiz için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

SIKÇA SORULAN SORULAR

İLGİLİ YAZILAR